M
MetallurgyTools
Ücretsiz Araçlar
▼
Danışmanlık
Daha Fazla
▼
🔍
⌘K
☀
TR
▼
🔍
M
MetallurgyTools
Ücretsiz Araçlar
▼
Danışmanlık
Daha Fazla
▼
🔍
⌘K
☀
TR
▼
🔍
Ana Sayfa
→
Failure Analysis
→
Vaka #11
KANGAL / WIRE ROD
VAKA #11
Sert Faz — Martenzit
Hard Phase — Martensite
martenzit
BCT
difüzyonsuz
HV 700-800
ani soğuma
yüksek karbon
Şikâyet Konusu:
Tel çekmede kopma veya kırılma / Yay imalatında kopma veya kırılma
🔎
Tespitler — Findings
▲
•
Kangal ve tel kırılma yüzeyi tamamen gevrektir. Malzeme doğrultmaya girmeden hatta elle bile kırılabilir.
•
Yüksek karbonlu kalitelerde görülmesi olasıdır. Mikro yapı incelemesi gereklidir.
•
Tipik 'iğne' ya da 'paket' (lath/plate) formundaki martenzit ışık altında parlak ve mavimsi-gümüş renkte görünür.
•
Sertlik değeri 700–800 HV'ye kadar çıkabilir.
⚙️
Nedenler — Root Causes
▲
•
Yüksek karbonlu çeliklerde (%0.6–1.2 C) haddeleme aşamasında ani soğuma şartlarıyla difüzyonsuz faz dönüşümü gerçekleşir.
•
Karbon atomları difüzyon yapamadan austenit kafesinde sıkışır → tetragonal (BCT) yapı oluşur.
•
Oluşan martenzit sert (700–800 HV), kırılgan ve kararsız bir yapıdır.
🛡️
Proses Kontrolleri / Önleme
▲
•
Normalize veya tavlama sonrası hava soğutması uygulanmalı
•
Yüksek karbonlu tel ve yaylık çeliklerde karbürleri küreselleştirerek martenzit oluşumu önlenmeli
•
Östenitleme sıcaklığı düşürülerek kararlı ferrit/perlit yapısı sağlanabilir
•
Mn, Cr, Mo gibi elementlerin miktarı kontrol edilerek martenzit eğilimi azaltılır
•
Haddeleme aşamasında ani soğuma yaratacak su ve hava akışından kaçınılmalıdır
📚
Kaynaklar — References
▲
Krauss G. — Steels: Processing, Structure, and Performance; ASM Handbook Vol 4: Heat Treating
Metalografik Görüntüler — Micrographs
Optik x100 kenar
1 / 3
‹
›
← #10 Merkezde Çatlak —…
☰ Tüm Vakalar
#12 Kaynak Bölgesinde Çatlak… →